Ozodbek nega Sardorni qo'shig'ini kuylamoqchi

"Даракчи" мухбири лойиҳасининг 6у галги меҳмони Ўзбекистонда хизмат кўрсатган артист Озодбек Назарбеков. Ундан Ўзбекистонда хизмат кўрсатган артист Сардор Раҳимхон интервью олди. Уйлаймизки, бу суҳбат барча учун қизиқ. Бугун санъатда ўзига яраша муваффақиятлар билан ижод қилаётган хонандаларнинг суҳбати нималарни ўзида акс эттиради? Сардорни Назарбековнинг қайси қирралари кизиқтиради? Қулоқ қоқмай, уларни тингладик ва суҳбатни эътиборингизга ҳавола этдик. Ўқиб кўринг-чи, Раҳимхон жаноблари қай даражада моҳир мухбир бўла олади. Суҳбат Озодбекнинг янги уйида тўрт қисмдан иборат тарзда бўлиб ўтди...

Сардор Раҳимхон: — Концертларингиз номида яширин маъно бордек. Бу галги "Қадамлар ҳикмати" нимани англатади?

Озодбек Назарбеков: Биз хит кўшиғммизга қараб концерт белгиламаймиз. Аксинча, аввап номни аниқлаб олиб, шу асосида "гулдаста"лар ясаймиз. Бу галги номга ижод йўли, деб хам кэраш мумкин. Ёки хэёт... хар бир бўлаётган жараёнлардан ўзимиз учун олинган сабоқлар натижасидан келиб чиқиб, шу номни танладик. Аслида, яхшилик ёки кўнгилсизлиқдан ҳам хикмат қидириш керак. Шу ҳикматни топа олсак ва ўзимизга сингдирсак. бу бизнинг ютуғимиз.

— Ишлаш услубингизга ҳавасим келади. Атрофингиздаги барча инсонлар билан самимий муносабатни бир хилда ушлаб турасиз. Пул ва шерикчилик бор жойда албатта қандайдир келишмовчиликлар бўлиши аниқ. Бу масалаларни кандай ҳал этасиз?

О.Н.: — Гуруҳимиздаги ҳар бир инсоннинг ўз иши бор. Бировнинг ишига биров аралашмайди. Менинг вазифам эса фақат ижод қилиш. Гурухда ўзаро келишмовчиликлар юзага келиб қолган такдирда ҳам шу муаммо менгача етиб келмайди. Атрофимдаги яқинларимнинг ўзлари бартараф қилишади. Шунинг учун ҳам барча билан самимийлигим сақланиб қолади.

С.Р.: — 5-6 йил илгариги турк, эронча кўшиқ ларни ўғирлаб, машҳурликка эришиб, сўнг мана ман, деб керилиб юрган санъаткорлар бугун йўк,.

О.Н.: — Бу ҳолат барча давлатларда бор. Аммо умри қисқа. Бир келади, кейин кетади. Бировнинг қилган меҳнати эвазига кун кўришни ўзига эп билибдими, шундан ҳам унинг қандай инсонлигини билсанг бўлади. Узинг айтганингдек, вақг ўтиб, улар йўқ бўлиб бораверади. Асл санъат эса миллат мусиқалари билан тарихга муҳрланади

С.Р.: — Танқидчиларингиз кимлар?

О.Н.: — Энг биринчи танқидчим устозимиз Мусахон Нурматов. Кичкинагина хатомни ҳам катта қилиб кўрсатиб, ҳозирги ҳолати, келажакдаги келиши мумкин бўлган хавф-хатарларигача фактлар асосида исботлаб беради. Шунақа сўзларни эшитгандан кейин уч-тўрт кунлаб ўзимга кела олмай юраман. Гўёки, айб иш қилиб қўйгандек.

С.Р.: — "форбс" журнали дунё бизнесменларининг омад формуласини чоп этган. Унга кўра миллиардерлар (1) пулни йўқотишдан, (2) дўстларга ишонишдан қўрқмас ва (3) турмуш ўртоғининг яхшилигидан бойиб кетишар экан. Сиз нимани кўшасиз?

О.Н.: — Энг аввало, ният пок бўлиши. Менинг омад формулам оддий. Яъни, мен майдонга қадам кўйганимда забардаст санъат корлар ўз-ўзидан майдондан бироз четлашиб қолган эди. Ва бу ҳолатда менинг ўрнимда бошқа^ санъаткор ҳам тинмасдан ижод қилганида у ҳам шу мавқега эришган бўлар эди. Аммо такдир буни менга раво кўрди. Бу ҳам омаднинг бир кўриниши. Қолаверса, мен санъатга бизнес қиламан, деган ният билан ҳам кирмаганман. Фикру хаёлимда саҳнага чиқсам-у, . одамлар мени мазза қилиб тингласа, деган ўйдан бошқа нарса йўқ » эди. Қолаверса, санъатнинг орқасидан катта пул . топиш мумкинлиги ҳам хаёлимга келмаган.

С.Р.: — Тасаввур қилинг, овозингиз йўқолиб қолди. Нима қиласиз, бизнесми ёки бошқа касбкор... Ўзи нима- ни уддалай оласиз?

О.Н.: — Овозим йўқолиб қолиши мен учун фожиа эмас. Бу овоз менга такдирнинг инояти. У хоҳлаган вақтда йўқолиши мумкин. Нимани уддалай олишимга тўхталадиган бўлсак, савдо қилишга қўлим анчагина келишса керак. Болалигимда бу ишнинг анча ҳадисини олган эдим. Шаҳрихондаги уйимиз бозорга яқин жойлашган эди. Атроф-муҳитнинг таъсириданми билмадим, мактаб учун бериладиган пулларни йигиб, шакар сотиб олардим-да, пахта қанду, хўрозқанд ясаб сотардим. Ҳатто, бу иш учун ўзим асбоб ясаганман. Вентиляторнинг паррагини олиб ташлаб, устига томат солинадиган катта тунукали қозонча ўрнатиб, қиёмни унинг устидан қуйиб турардим. Шунда ; совиган қиём икки тарафдан секин пахта бўлиб оқиб тушаверарди. Қара, қанақа уддабурон бўлганман (кулади). Агар санъатда ишим юришмай қолса, хўрозқанд қилиш ' роса авж олса керак (яна кулги). 

С.Р.: — Ота сифатида отангизнинг қайси фазилатларини эътироф этасиз?

О.Н.: — Қаттиқкўллигини. У киши бизни жуда қаттиқ тартибга ўргатган. Бугун мен отамчалик ота бўлолмаяпман. Болаларимга отам бизга қўллаган тарбия усулларини қўллай олмаяпман.

С.Р.: — Назарбеков оиласида уни ким кўп тинглайди?

О.Н.: — (Узоқ ўйланди...) Кузатсам, акаларим ва опаларимдан бирортаси менинг қўшиғимни эшитишмайди. Доим бошқа санъаткорларнинг қўшиқларини хиргойи қилиб юришади. Шу пайтгача бирор марта "мана бу қўшиғинг яхши чиқибди ёки бўмапти", деган фикрларини ҳам эшитмаганман.

С.Р.: — Сизнингча, энг бахтли аёл...

О.Н.: — Уйи йўқ аёл. Изоҳлайман: қиз бола тугилганидан вояга етгунга қадар ота-онаси қарамоғида бўлади. Ундан сўнг умр йўлдоши, кейин фарзанди уйида яшайди. Энг бахтли аёлнинг яшаш тарзи мана шу. Ўз уйига эга бўлган аёл бахтсиз аёл. Чунки у ўша ҳолатда ёлғиз бўлади. Ёлгизликни ҳеч бир аёлга раво кўрмайман!

С.Р.: — "Истиқлол"да 15-20 кунлаб концерт беряпсиз. Хорижда рейтингга эга санъаткорлар 100 минглик концерт саройларида дастурларини тақдим этишади. Балки стадионларга кўчарсиз...

О.Н.: — "Озод-шоу" кўрсатувини ташкил этишдан кўзланган мақсад ҳам мухлислар билан тез-тез дийдорлашиб туриш эди. Концертлардан воз кечмоқчи эдим. Аммо ўйлаб қарасам, саҳнадан воз кечиб бўлмас экан. Мухлислар билан юзма-юз келиш ва уларнинг ҳароратини ҳис қилиш, кўзларидаги аксни кўришнинг гашти бошқача. Шунинг учун келажакда балки концертларимиз стадионда бўлар.

С.Р.: — Юртимизга кўплаб хориж санъаткорлари келишяпти. Улардан қайси бирининг дастурига тушдингиз?

О.Н.: — Бирорта концертга тушмаганман. Хизматлардан ортолмаганим учун вақтим бўлмаган. Аммо Иброҳим Тотлисаснинг ижодига бўлган хурматим учун унинг да шу иш билан шуғуллани концертига иккита чипта харид қилдим. Насиб этса, маза қилиб томоша қилмоқчиман. Иброҳим Тотлисаснинг ҳар бир ҳаракатидан ёки ижросидан жуда кўп нарсани ўрганиш мумкин.

С.Р.: — Айтишларича, Иброҳим Тотлисас биз- нинг бастакорлардан би- рига яхши гоя учун катта микдорда пул тўлашини айтиб, уни ҳамкорликка таклиф қилган. Сиз хам бастакорларга катта пул тўлайсизми?

О.Н.: — Бугун юртимизда муаллифлик хуқуқи юз фоиз кафолатланган. Шу туфайли улар мен дунёдан ўгиб кетганимдан сўнг ҳам яна неча йилпаргача яратган кўшиқлари учун пул олишлари мумкин. Қолаверса, кайси бастакор билан ишлаётган бўлсам, унинг ижодида менинг хам ўзига яраша ўрним сезиляпти. Кўшиқларининг оммалашуви ва машхур бўлиши тарафдан. Ўйлайманки, бастакорлар билан ҳамкорлигимиздан ҳеч ким хафа бўлгани йўқ.

С.Р.: — Ўзингиз бировга кўшиқ ёзиб берсангизчи? Катта пул сўрайсизми? Ҳар ҳолда биринчи рақамли санъаткорсиз...

О.Н.: — Йўқ. Мен пул ҳақида ўйламайман. Чунки касбим бастакорлик эмас. Тирикчилигим ҳам бошқа жойдан. Балки қачонлардир саҳнани тарк этган пайтимда булиши мумкиндир. Аммо хозир эмас.

С.Р.: — Яна бир қизиқ ҳолат. Бешта шоирга ғоя берасиз ва улар ёзган шеърдан ёққанини танлайсиз. Бу билан адабиётда бир хиллик юзага келишига сабабчи бўлиб қолмаяпсизми?

О.Н.: — Бу ўзаро келишилган ҳолда бажариляпти. Қолган шоирлар хоҳласа, ёзган шеърини китоби учун қолдирсин, хоҳламаса йўқ. Аслида ҳеч қайси шоир шеърини шуниси қўшиқ бўлиши шарт, деб ёзиши керак эмас,. Бунга бастакорлар сабабчи бўлади. Чунки шеьр оҳангга қай даражада мос тушсагина ундан қўшиқ чиқади. Ватан, она, муҳаббат мавзусида минг- лаб ёзилган шеърлар адабиётда бир хилликни юзага келтиргани йуқ.

С.Р.: - Сиздан манфаатдор инсонлар рўйхатини кисқартиришни бошладингиз?

О Н - Яқинларим ҳеч қачон ўзгармаиди Қолганлардан эса униси кетса, буниси келиши Бу ерда кўпайтириш ё камайтириш, деган нарса йўқ Шунчаки, ҳамма ишини кандай бажариши ва эплашида. Еки қанча маблағ олишиида. Борига шукр қилиб биз билан ишлашда давом этадиганлар булса мархамат. У қолади

С.Р.: — Кўпчилик санъаткорлар ўзини кўз-кўз килиши учун Ватан хақида кўшиқ куйлашаётгандек...

О.Н.: — Ватан обрў олинадиган мавзу эмас. Аввало, Ватан ҳақида куйлашга муносиб бўлиш лозим. Қолаверса, бу мавзудаги кўшиқлар ҳар йили туғилавермайди. Бирор бир кўшиқнининг ҳаётида биттагина бўлиши мумкин. Дуч келган хонанда дуч келган пайтда Ватан ҳақида кўшиқ айтиб, обрў орттиришга уриниши нотўғри.

С.Р.: — Ўзингизнинг Ватан ҳақидаги қайси қўшиғингизни оммалашди, дея оласиз?

О.Н.: — "Хизматингда турмасам сени..." .. 

С.Р.: — Бугун сизнинг кўшиқларингизни деярли барча куйлаяпти. Сиз қайси санъаткорларнинг кўшиғини айтишдан уялмайсиз?

О.Н.: — Яхши бўлса, барчасиникини. Ҳатто, сенинг ҳам қўшиғингни куйлаш режамда бор. Рост, ишон. Биласанми, бу лойиҳани амалга ошириш учун менга бир нечта санъаткорларни тавсия этишди. Аммо мен сени танладим. Бу ишимиз орқали санъаткорлар бир-бирини кўролмайди, улар доим жанжал қилиб юришади, деган фикрларни йўққа чиқарамиз. Сен ва бошқа санъаткорлар билан ака-ука, аҳил ишлаётганимизни одамлар билсин. Мана шунақа яхши кайфиятни ривожлантира олсаккина. биз ҳақиқий юрт ўғлонлари ҳисобланган бўламиз.

ДархонБойс